Wie in Nederland hulp zoekt bij gokproblemen, kan direct en zonder verwijzing terecht bij Loket Kansspel, de hulplijn van OpenOverGokken: gratis, anoniem en telefonisch dag en nacht bereikbaar. Van daaruit wordt u, als u dat wilt, doorverwezen naar hulp in de buurt. Behandeling zelf loopt meestal via de huisarts naar de verslavingszorg.
Hieronder staan de routes op volgorde van drempel: van een anoniem gesprek tot behandeling, met daarnaast de gokstop als middel om het spelen te blokkeren terwijl u aan de rest werkt. Een apart deel gaat over hulp voor wie zich zorgen maakt om een ander. Een hulpvraag hoeft niet te wachten tot het probleem groot genoeg lijkt; die grens bestaat niet.
De eerste stap kan anoniem en zonder verwijzing
Loket Kansspel is de hulplijn die de Kansspelautoriteit onder de naam OpenOverGokken laat uitvoeren. Het nummer 0800 24 000 22 is gratis en dag en nacht bereikbaar. Wie liever schrijft dan belt, kan chatten of een WhatsApp-bericht sturen; die kanalen zijn volgens de site open tussen 08.00 en 00.00 uur. U hoeft uw naam niet te noemen.
Een gesprek daar verplicht u tot niets. De medewerkers luisteren, helpen u inschatten wat er speelt en kunnen u doorverwijzen naar hulp in de buurt. Op dezelfde site staan een zelftest en een zelfhulpmodule, voor wie eerst zelf wil nagaan hoe het gokgedrag zich ontwikkelt. Die zijn bedoeld als begin, niet als vervanging van een gesprek met iemand.
Behandeling loopt meestal via de huisarts
Voor behandeling in de gespecialiseerde verslavingszorg vraagt de instelling in de regel een verwijzing, meestal van de huisarts. Dat is minder omslachtig dan het klinkt: een afspraak bij de huisarts over gokken is een gewoon consult, en de huisarts is gebonden aan het beroepsgeheim. Vertel concreet wat er speelt: hoe vaak u speelt, of de bedragen oplopen en of er schulden zijn. Dat helpt bij de keuze voor de juiste vorm van hulp.
Verslavingszorg valt onder de basisverzekering. Het wettelijk eigen risico geldt wel; hoe hoog dat voor u is en wat u al hebt verbruikt, staat bij uw zorgverzekeraar. Niet elke aanvraag voor specialistische zorg wordt zonder meer vergoed. Vraag daarom vooraf aan de instelling of aan de verzekeraar of de behandeling onder uw polis valt. Wij noemen hier bewust geen bedrag: het eigen risico wordt jaarlijks vastgesteld en een getal op deze pagina zou snel verouderen.
Wat er in een behandeling gebeurt
Behandeling bij gokproblemen is meestal ambulant: u komt op afspraak en blijft thuis wonen. Instellingen gebruiken vormen van therapie die ook bij andere verslavingen worden ingezet. OpenOverGokken noemt onder meer cognitieve gedragstherapie, waarin u leert patronen te herkennen en te veranderen, motiverende gespreksvoering, en systeemtherapie, waarbij partner of familie betrokken wordt. Voor jongeren bestaat een vorm waarbij het gezin meedoet.
Er zijn instellingen voor verslavingszorg in alle regio's, en sommige bieden een programma dat specifiek op gokken gericht is; Brijder en Hervitas noemen dat bijvoorbeeld op hun eigen sites. Wij geven geen oordeel over afzonderlijke instellingen. Welke hulp er bij u in de buurt is, kunt u nagaan via de hulpzoeker van OpenOverGokken of via uw huisarts.
De gokstop werkt naast de hulp, niet in plaats ervan
Met een inschrijving in Cruks, het Centraal Register Uitsluiting Kansspelen, mogen aanbieders met een Nederlandse vergunning u niet meer laten spelen: online niet, en ook niet in speelhallen en casino's. De gokstop duurt minimaal zes maanden en eindigt niet vanzelf. Hoe u zich aanmeldt, staat bij aanmelden bij CRUKS, en wat de looptijd praktisch betekent bij duur en verlenging.
Een gokstop is een slot op de deur, geen behandeling. Hij neemt de directe gelegenheid weg, wat in de eerste weken veel kan schelen, maar verandert niets aan de reden waarom u speelt. Veel mensen combineren daarom de gokstop met een van de routes hierboven. Daarnaast kunt u bij elke aanbieder in uw account limieten instellen; wie merkt dat die limieten steeds worden verhoogd, heeft daaraan een signaal.
Hulp voor partner, ouder of vriend
Gokproblemen raken ook de mensen eromheen, vaak al voordat de speler zelf hulp zoekt. Naasten kunnen bij dezelfde hulplijn terecht: voor informatie, voor een gesprek over hoe zij het aanpakken, en voor hulp voor zichzelf. OpenOverGokken heeft aparte informatie voor partners, ouders, kinderen en vrienden van iemand die gokt.
Daarnaast kan een naaste in bepaalde gevallen een onvrijwillige inschrijving in Cruks laten onderzoeken. Daar zijn voorwaarden aan verbonden, en de Kansspelautoriteit beslist erover; het is geen route om iemand snel en zonder onderbouwing af te sluiten. Hoe dat werkt en wat er van u als naaste wordt gevraagd, staat bij CRUKS voor naasten.
Schulden vragen een eigen route
Bij gokproblemen zijn er vaak ook schulden, en die lopen door terwijl de behandeling begint. Voor geldzorgen kunt u bij uw gemeente terecht: gemeenten bieden schuldhulpverlening. Ook OpenOverGokken heeft een stappenplan voor schulden. Hoe eerder de schulden in beeld zijn, hoe meer er nog te regelen valt.
Wat in deze fase niet helpt, is proberen verliezen terug te winnen. Gokken is geen manier om een tekort op te lossen; de spellen zijn zo ingericht dat spelers op de lange termijn verliezen. Wie merkt dat de gedachte aan terugwinnen terugkomt, heeft daarmee een van de duidelijkste signalen dat hulp zinvol is.
Signalen die het waard zijn om serieus te nemen
Er is geen vaste grens waarboven gokken een probleem wordt, en u hoeft niet te wachten tot iemand anders het zegt. Signalen die OpenOverGokken noemt en die in vrijwel elke beschrijving terugkomen:
- u speelt langer of met meer geld dan u van plan was;
- u probeert verloren geld terug te winnen;
- u verzwijgt hoeveel u speelt of verliest;
- er ontstaat ruzie, stress of slecht slapen rond geld of gokken;
- werk, studie of contacten lijden eronder.
Eén signaal maakt nog geen verslaving, maar wie er meerdere herkent, doet er goed aan er met iemand over te praten. Algemene informatie over spelen met grenzen staat bij verantwoord spelen.
Een probleem met een aanbieder melden
Soms ligt het probleem niet alleen bij het spelen zelf, maar bij hoe een aanbieder ermee omgaat: een aanbieder die doorgaat met reclame terwijl u hebt gevraagd daarmee te stoppen, die niet ingrijpt bij opvallend speelgedrag, of die niet uitbetaalt. Vergunde aanbieders hebben een zorgplicht: zij moeten speelgedrag volgen en ingrijpen waar dat nodig is.
U kunt een melding maken via OpenOverGokken, ook anoniem. De Kansspelautoriteit gebruikt meldingen in haar toezicht, maar behandelt geen individuele geschillen over geld; daarvoor is de klachtenprocedure van de aanbieder de eerste stap. Of een aanbieder een vergunning heeft, kunt u nagaan in de Kansspelwijzer; zie ook de Ksa-vergunning uitgelegd.
Veelgestelde vragen
Is het gesprek met Loket Kansspel echt anoniem?
U hoeft geen naam of andere gegevens te geven. Wat u wel vertelt, gebruiken de medewerkers om u te helpen en eventueel door te verwijzen; doorverwijzing naar behandeling vraagt op een later moment wel uw gegevens.
Kan ik ook zonder huisarts in behandeling?
Sommige instellingen bieden een eerste gesprek of zelfhulp zonder verwijzing, maar voor vergoede specialistische behandeling vraagt een instelling in de regel een verwijzing. Vraag het na bij de instelling zelf; Loket Kansspel kan u daarbij helpen.
Weet mijn werkgever of verzekeraar dat ik in behandeling ben?
Uw werkgever niet, tenzij u het zelf vertelt. De zorgverzekeraar krijgt bij vergoede zorg de declaratie, die gebonden is aan de regels voor medische gegevens.
Stopt een gokstop ook loterijen en krasloten?
Cruks geldt voor online kansspelen, speelautomatenhallen en casino's. Loterijen en krasloten vallen er niet onder. Ook goksites zonder Nederlandse vergunning controleren Cruks niet; zij mogen zich ook niet op Nederlandse spelers richten.
Mijn partner wil geen hulp. Wat kan ik doen?
U kunt zelf bij de hulplijn terecht, ook als de speler dat niet wil. Daar kunt u bespreken hoe u het gesprek aangaat, hoe u uw eigen financiën afschermt en wanneer een onvrijwillige inschrijving in Cruks aan de orde kan zijn.
Bronnen
- Loket Kansspel / OpenOverGokken — hulplijn en informatie, een initiatief van de Kansspelautoriteit
- Rijksoverheid — Waar vind ik hulp bij gokproblemen? — overzicht van de overheid van de routes naar hulp en de gokstop
- Cruks — het Centraal Register Uitsluiting Kansspelen, waar de gokstop wordt aangevraagd
- Kansspelautoriteit — toezichthouder op de Nederlandse kansspelmarkt
